Ka Nu Zakkeh Ka Ngai

..
Malaysia kan rak um lioah bia kan ka rak iruah tawnmi cu, kei cu hi kong ttial ka duh tiah kan khua ka hawipa nih a rak chim. Ka ruahkaa ahcun ka nu zakkeh ka ngai ti rumro cu tiah ka niih a rak chuah ngai. Hei ruah ah khin niihchuak ngai zong a si. Tauk setlo, ruah theng lo ahcun zakkeh a neipa I aa dawh lonka bik cu a zakkheh kha a si I cu ruangah ka nu zakkeh ka ngai tiah vun chim ahcun niih a chuak ngai tak ko.

Nov24,2008 ah USA ka phan I kai ruah leng khin US ram cu a ttha. Uktu, khuakhangtu, laireltu an thiam I an mizohkhenh ning a ttha. Hi thluk minung tamah an minung a cozah nih a zohkhenh khawh dan hna tuak tikah khuaruahhar a si ka ti. Ruahkhawh lo tiang khin a si ka ti ahcun ka palh lai lo . Social Security an rak tuah hrim khi cu an thiam tuk ka ti. Khi nih khin pei an minung zung a felter dih hna khi tiawk khin a um. A ho hmenh sual ngam lo ding tiang khin a ven. Ruah ah a mak ka ti tuk. Hi vawlei cung ram hi an tthangcho cio cang kan ti ko nain US ram he vun tahchun tak ahcun US an tluk nakdingah asua ngai a rau rih ding lawngte an si.
US ramah rawl ei tidin kongah thin phan ding a um ti lo. Ni chiar meh kan ngei loh ti zongah saa ( voksa, Arsa, …) tiah ni chiar ei khawh a si. Nipuan fenh eih kongah lung re a thei lo. Chim duh hlah sih a tamtuk a tthatnak kong.. A ttha khotak khi a si.

Hi tlukin a tthangcho ko kan ti ko nain zeiruangah hen ka Nu zakkheh cu ka ngeih kun hnga,Ka hawipa hi a zeite khi hen a rak chim kun hnga tiah keimah sitawk tein ka ruat lengmang I ka hmuh khawh ning cu hihi a si: Ramdang phak hnu cu mah le sining cioin hngalhnak a kau deuh, hmuhmi a kau deuh, uknak ttha nih an ram an ukdan hna ka hmuh tikah lung a fak. Hmuhtheihmi hna nih lungfahnak an chuahpi.Ram a tthang a tthangcho cangmi hna ram kan um hnu cun hawi theih kan thei, hawi tuak kan tuak ve cang I cu nih cun kan semnak khua le ram kha a kan ngeihterbik rau ka ti. Ram tthangcho ram kan um hnu cun Motor a ngeimi kan hmuh hna ah Motor ngeih ka duh, kan ngeih khawnh lo tikah kan lungre a thei I cu nih cun a luancia kan ram sining te kha a kan hlamter. Rain ka ttuan tikah nitling ttuan ding/ hire mi rrian kan hmuh lo cun ka lungre a thei. Kan pawcawmnak khimin rian I hmuh hmenhsihlaw kan pawngkam sining nih a kan nenh tuk cang. Bill pek ding a tam. Life insurance kan ti, health Insurance kan ti, Motor Insurance kan ti, hi hleiah kan umnak inman pek chimlo kan lennak khuapi City Tax pek tiang a hauh tikah lung a nuamhni a um kho lo. Mirang holh thiam lo pawl kan caah rian kawl a har, kan ram I kan thiamnak kha kaa hin hman a ngah ti lo. BD a aung cangmi zong nih a thiamnak kha hman a ngah ti lo. A zeizong teah anmah ram I certificate hmuh locun a ngah ti lo. Laikhal ruahin an kan ruah dih cang. Tamtuk a tang rih lungre theinak
lawngte an si.

Sihmenhsehlaw kan ramte ahcun; Motor a ngeimi pakhathnih kha hngar hna awkah kan ruat ti lo I peiper beiin chosangkai pah biasawngthlorh kha a nuamtukin kan rak theih. Rain ttuanah hire rian ee kan titi lo. Mah rian ttuan cio, duhcaan ah I dinh, huam caanah ttuan, kan rian kan tei lo tikah chamroinh dingin hawi kan sawm. Thaizing chuan ding rawl kan ngeih lo hmenhah thaizingah innpa ka cawite hna lai tiah hna ngam te’n kan tthu dir ko. Kan pawngkam kha lomhnak chuahpitu bawmchantu lawngte an si. Kan mah le kan mah kan I dawtuk hna. Hnakkartenhnak lungthin kan ngei dih cio. Bill pek a umti lo a caan I tlangrian va ttuan cu a nuamtukin kan thei. Kan mah le thiamnak te kha lungduh tein kan hmang. Cozah leiin tthatnak chuahpi hna hlah hmenhseh BD awng Pa nih Primary teacher rian a ttuan cun aanaum ko. Lahkhah tam kan ti lo rian kan ti lo kan sining tein kan I naum ko. Kan ramte ah kan mah holh cawnnak nawl ngei hmenhhlahsih kan lai holh te kha kan ramah hman a si I a nuam tuk. Ramdang pa/ Mirangpa nih a kan chawnh tik I kan theih lo zongah cu nih lungre theih a chuahpi lo I ningzahnak zong a chuahpi hlei lo. Kumtharni I chuangkharrual chungtlin rawldum a nuam tuk. Sa chumhmi a tlawm ruangah savo phawt a hauh zong kha a nuam ko. Sa zaamkhat meicum I kan pherh ahcun kumkhat ei ding a ngeimi kan I lawhter I thlakhat voikhat arsa chuan I semmawng pawl nih arril an I cuh zong kha ngeih a umtuk.
Hla phuahthiam Hrat Hmuang phanmi bia bang; kan Lairam cerhkikti te ni lin khausa lio khual tlawn I dinmi kha ramdang I Restourant chung i Cocacola dinnakin in a thlum deuh saumau. Khuhlu pumkhat nih kaa a thluamter.

Ka chim lengmang ahcun a dih lai lo za rih she. Ka chim duhbikmi/ ka ttial duhbikmi cu kan Ram te I hawi theih kan theih lo ruang I kan rak I lomhbikmi / Ramdang caah zohchia / zaangfaak kan sinak zawnte kha a rak nuambik ka ti. Ruah lengmangah lung zong a leng I semnak lungrawnkhau zong ka ngai. Hmailei tuah kan ramte ah lungduh chimnak nawl ngei kho te sihlaw lungduh te’n tlonlen tti zong um hram te ko seh.
Ka Nu; Ka hawipa lawng a si lo kei zong nih na santhleih lonak kha ka ngaituk ve I na zakkheh kha ka caah lunglen sawmtu a si..